UEFA là một thuật ngữ xuất hiện với tần suất dày đặc trong đời sống bóng đá hiện đại. Từ các giải đấu danh giá cấp câu lạc bộ cho đến những sân chơi hàng đầu dành cho đội tuyển quốc gia, dấu ấn của UEFA hiện diện gần như ở mọi cấp độ. Tuy nhiên, không phải người hâm mộ nào cũng hiểu rõ bản chất UEFA là gì, lịch sử hình thành cũng như phạm vi hoạt động của tổ chức này. Bài viết dưới đây chuyên trang Xoilac Link Live sẽ giúp bạn có cái nhìn đầy đủ, hệ thống và dễ tiếp cận hơn về tổ chức đặc biệt này!
Tìm hiểu kỹ UEFA là gì?
Khái niệm
UEFA là tên viết tắt của Union of European Football Associations, tức Liên đoàn bóng đá châu Âu. Trong tiếng Pháp, tổ chức này có tên gọi là Union des Associations Européennes de Football. Đây là cơ quan chịu trách nhiệm quản lý, điều hành và phát triển bóng đá tại khu vực châu Âu, bao gồm bóng đá sân cỏ, futsal và bóng đá bãi biển.
Cơ cấu và tổ chức
UEFA đồng thời là một trong sáu liên đoàn bóng đá lục địa trực thuộc FIFA – tổ chức quản lý bóng đá cao nhất thế giới. Vai trò của UEFA không chỉ dừng lại ở việc tổ chức giải đấu mà còn bao gồm xây dựng luật lệ, phân bổ tài chính, kiểm soát bản quyền truyền thông và bảo đảm tính minh bạch trong các hoạt động bóng đá thuộc phạm vi châu Âu.
Tính đến thời điểm hiện tại, UEFA có tổng cộng 55 liên đoàn thành viên. Điều đáng chú ý là danh sách này không giới hạn tuyệt đối trong phạm vi địa lý châu Âu. Một số quốc gia nằm ở châu Á như Israel, Azerbaijan hay Kazakhstan vẫn là thành viên chính thức của UEFA vì những lý do lịch sử, chính trị và bóng đá.
UEFA đại diện cho tiếng nói chung của các liên đoàn bóng đá quốc gia tại châu Âu, đồng thời đứng ra tổ chức hàng loạt giải đấu cấp đội tuyển và câu lạc bộ. Trong đó có thể kể đến các sân chơi quen thuộc như UEFA Champions League, Europa League, các giải vô địch châu Âu, Siêu cúp châu Âu cùng nhiều giải đấu khác ở cả nam và nữ.
Về mặt nhân sự, tổng thư ký đầu tiên của UEFA là Henri Delaunay – người có đóng góp quan trọng trong việc định hình giải vô địch châu Âu. Chủ tịch đầu tiên của tổ chức là Ebbe Schwartz.
Lịch sử hình thành và phát triển của UEFA
UEFA là gì và lịch sử hình thành có gì đặc biệt? Liên đoàn này chính thức được thành lập vào ngày 15 tháng 6 năm 1954 tại thành phố Basel, Thụy Sĩ. Sự ra đời của tổ chức này là kết quả của các cuộc thảo luận kéo dài giữa những liên đoàn bóng đá tiên phong tại châu Âu, tiêu biểu là Pháp và Bỉ, trong bối cảnh bóng đá lục địa cần một cơ chế quản lý thống nhất.
Thời điểm mới thành lập, UEFA chỉ có 25 thành viên. Tuy nhiên, con số này đã gia tăng mạnh mẽ theo dòng chảy lịch sử, đặc biệt là sau giai đoạn đầu những năm 1990 khi các quốc gia độc lập khiến số lượng liên đoàn thành viên UEFA gần như tăng gấp đôi chỉ trong thời gian ngắn.
Phần lớn các thành viên của UEFA là các quốc gia có chủ quyền tại châu Âu. Tuy vậy, vẫn tồn tại nhiều trường hợp đặc biệt. Một số thành viên không phải quốc gia độc lập hoàn toàn nhưng vẫn được công nhận theo quy định quốc tế, như Scotland, xứ Wales, Bắc Ireland, Quần đảo Faroe, Gibraltar hay Kosovo. Ngoài ra, UEFA cũng bao gồm nhiều quốc gia được xem là xuyên lục địa như Thổ Nhĩ Kỳ, Azerbaijan, Georgia, Kazakhstan và Nga.
Các giải đấu do UEFA tổ chức
Giải đấu cấp câu lạc bộ
Ở cấp độ câu lạc bộ, giải đấu danh giá nhất do UEFA quản lý chính là UEFA Champions League. Giải được tổ chức lần đầu vào năm 1992 và nhanh chóng trở thành biểu tượng của bóng đá đỉnh cao cấp CLB. Số lượng đại diện tham dự từ mỗi quốc gia dao động từ 1 đến 4 đội, tùy thuộc vào thứ hạng của liên đoàn đó trên bảng xếp hạng UEFA.
Xếp sau Champions League là Europa League, sân chơi dành cho các đội vô địch cúp quốc gia hoặc có thứ hạng cao tại giải quốc nội nhưng chưa đủ điều kiện dự Cúp C1. Giải đấu này ra đời từ năm 1971 với tên gọi ban đầu là UEFA Cup.
Bổ sung cho hai giải đấu kể trên là UEFA Europa Conference League, được giới thiệu vào năm 2021. Mục tiêu của giải là mở rộng cơ hội thi đấu cúp châu Âu cho các đội bóng đến từ những nền bóng đá có thứ hạng thấp hơn.
Ở bóng đá nữ, UEFA Women’s Champions League là giải đấu cấp câu lạc bộ cao nhất, ra đời năm 2001 và từng được biết đến với tên gọi UEFA Women’s Cup trước khi đổi tên vào năm 2010.
Giải đấu cấp đội tuyển quốc gia
Theo thông tin phóng viên đưa tin, giải vô địch bóng đá châu Âu (EURO) là sân chơi quan trọng nhất của các đội tuyển quốc gia thuộc UEFA. Giải được khởi xướng từ năm 1958 và tổ chức vòng chung kết đầu tiên vào năm 1960. EURO hiện là sự kiện bóng đá được theo dõi nhiều thứ hai trên thế giới, chỉ đứng sau World Cup.
Bên cạnh đó, UEFA Nations League là giải đấu tương đối mới, ra mắt năm 2018 nhằm thay thế phần lớn các trận giao hữu quốc tế kém hấp dẫn. Giải đấu này giúp tăng tính cạnh tranh và giá trị chuyên môn cho các trận đấu giữa các đội tuyển quốc gia.
UEFA cũng tổ chức Regions’ Cup dành cho các đội bóng nghiệp dư, cùng hệ thống giải trẻ U17, U19, U21 cho cả nam và nữ. Trong lĩnh vực futsal, hai giải đấu lớn nhất là Giải vô địch Futsal châu Âu và Giải vô địch Futsal U21 châu Âu.
Kết luận
Thông qua những thông tin UEFA là gì mà chuyên trang Xoilac Link cung cấp, đây không đơn thuần là một tổ chức quản lý bóng đá, mà còn đóng vai trò trung tâm trong việc định hình, phát triển và nâng tầm bóng đá châu Âu trên phạm vi toàn cầu. Từ lịch sử hình thành, hệ thống thành viên cho đến các giải đấu danh giá, UEFA đã và đang tạo nên nền móng vững chắc cho sự phát triển bền vững của môn thể thao vua.
